Vermijd burn-out. Versterk je veerkracht. Bevrijd jezelf van perfectionisme en uitstelgedrag. Ontdek wat je gelukkig maakt. En word de beste versie van jezelf.
“Ik zit altijd op het randje, ik slaap slecht, ik heb vaak hoofdpijn en ik vraag me af waar ik met dit alles heen ga,” zegt Lander. “Maar toch heb ik geen burn-out, want ik doe mijn werk graag, en ik functioneer gewoon goed. Het is gewoon te veel. Veel te veel.”
Een nieuwe term beschrijft dit gevoel van (altijd) op de rand van een burn-out staan: het heet burn-on en beschrijft precies die mensen die, zoals Lander, zoveel bereiken dat ze permanent gestrest en uitgeput zijn – maar toch functioneren. Mensen die blijven branden in plaats van uit te branden.
De term werd bedacht door Timo Schiele en Berndt te Wildt in hun boek “Burn-on: Immer kurz vorm Burn Out”. Schiele is hoofdpsycholoog in een kliniek voor psychosomatiek. Te Wildt is hoofdarts aan het universiteitsziekenhuis voor psychosomatische geneeskunde en psychotherapie aan de Ruhr-universiteit.
‘Burn-on’ kenmerkt zich volgens hen door “niet kunnen uitschakelen en dwangmatig gericht zijn op werkprestaties en zelfverbetering terwijl je je eigenlijk permanent ontoereikend voelt”. En Mieke Lannoey, ervaringsexperte in burn-out, auteur en psychiatrisch verpleegkundige treedt hen bij.
In tegenstelling tot een burn-out, waarbij je op een gegeven moment totaal niet meer verder kunt, zou een burn-on doorgaans niet tot uitvallen leiden.
Je blijft wel functioneren, maar van levenskwaliteit is nog weinig sprake.
Want alles wat functioneel is krijgt voorrang op wat vreugde brengt, waardoor je vervreemdt van jezelf. Je kan niet meer genieten en écht voor jezelf zorgen.
Wat is het verschil tussen burn-out en burn-on?
Gebrek aan energie, gebrek aan gedrevenheid, een grote innerlijke afkeer van werk – dit zijn typische tekenen van een burn-out. “Met het burn-on syndroom ziet het er iets anders uit,” zegt Timo Schiele. “De mensen die erdoor worden getroffen identificeren zich nog steeds sterk met hun werk en blijven functioneren in hun dagelijks leven. In werkelijkheid staan ze echter in het rood. Maandenlang, soms jarenlang.”
Terwijl burn-out patiënten allang uit het dagelijks leven zijn gevallen, simpelweg omdat niets meer werkt, hebben mensen met het burn-on syndroom grote moeite om uit hun hamsterwiel te stappen, weet Schiele: “Ze horen niet graag dat ze iets moeten veranderen.”
Burn-on is nog zo nieuw dat er geen studies of zelfs maar cijfers bestaan. “Maar het betekent veel voor de getroffenen dat er een term is voor wat zij innerlijk ervaren,” zegt Schiele. “Zo kunnen ze erover praten omdat ze zichzelf herkennen en in het beste geval de moed opbrengen om met hun welzijn om te gaan.”
Dus wie zich uitgeput voelt en gericht is op verplichtingen maar toch niet crasht, heeft misschien een ‘burn-on’. Dan ben je chronisch net niet aan het instorten omdat presteren zo belangrijk voor je is. Je functioneert wel, maar je ziet af.
Wat zijn de knipperlichten voor een burn-on?
Typische waarschuwingssignalen van de zogeheten burn-on zijn slecht slapen, voortdurend bezig zijn met werk of to do’s, twijfelen aan jezelf waardoor je nog meer perfectionisme aan de dag legt, je naar binnen keren, alle fijne dingen in je leven verwaarlozen en confrontaties vermijden.
Het belangrijkste onderliggende patroon voor een burn-on is perfectionisme. Meteen ook de voornaamste voedingsbodem voor een burn-out.
Een knipperlicht is ook dat gevoel dat je hoopt op de een of andere manier de week door te komen en op adem te komen in het weekend. Het leven van weekend tot weekend of van vakantie tot vakantie kan een teken zijn van burn-on.
Als het gaat over de oorzaken en de aanpak zijn er geen grote verschillen met burn-out. Werk aan het bevrijden van je overmatig perfectionisme, leer te ‘ontprikkelen’ en vraag je af of je alleen maar als ‘een presteerder’ door het leven wil gaan.
Perfectionisme maakt je leven ingewikkeld, vol van moetens en stress. Een burn-on ligt dan voor de hand. En een burn-out ligt op de loer.
Schiele en te Wildt schreven hun boek omdat ze in hun kliniek steeds vaker patiënten met uitputtingsdepressie zien die niet passen in de categorie burn-out. “Het meest opvallende is dat zij niet instorten”, zegt te Wildt. “Ze zijn diep uitgeput, maar gaan desondanks elke dag naar hun werk.”
Ze zorgen ervoor dat het werk loopt, organiseren hun gezin perfect en proppen ook hun privéleven in een strak schema en ritme. En ze zijn ervan overtuigd dat dit is wat een goed leven maakt.
“Maar zelfs het beste werk maakt je ziek als je het niet matig houdt. En een perfect leven zonder vitaliteit en vrije tijd voelt op den duur niet meer goed.”
En Marcel Hendrickx, de wereldexpert wanneer het gaat over perfectionisme, vult aan: “Mensen die aan overdreven perfectionisme lijden, gaan daar uiteindelijk aan ten onder. Een groot verantwoordelijkheidsgevoel en de drang om door te gaan en nooit op te geven vormen de rode loper richting een burn-out.”
Welke symptomen van perfectionisme herken je?
Niet dat je ze allemaal hoeft te herkennen, want van zodra je echt last hebt en stress krijgt door een of meer van deze elementen, loont het de moeite om eraan te werken.
1. Bevestigingsdrang: je doet er alles aan om anderen gelukkig te maken, je kunt geen nee zeggen, je cijfert jezelf weg en vermijdt conflicten … 2. De lat (te) hoog leggenvoor jezelf en anderen: je wil de beste medewerker en beste ouder zijn, alles moet perfect zijn … 3. Faalangst en andere angsten: je laat kansen liggen op het werk, voelt je verkrampt, hebt angst om verlaten te worden, angst om in groep te spreken … 4. Sterke controledrang: je hebt graag dat de dingen lopen zoals jij wil, je plant en structureert veel, organiseert, maakt to-dolijstjes … 5. Heel veel denken, vaak piekeren: je negatieve gedachten draaien rondjes, je gaat niet over tot actie, je innerlijke criticus stata op de voorgrond, je analyseert veel, … 6. Niet snel tevreden over jezelf: je voelt je klein en onbelangrijk, je bent altijd onzeker over je eigen kunnen, je vergelijkt jezelf met anderen en voelt jezelf dan de mindere, je hebt een laag zelfbeeld … 7. Uitstelgedrag of net niets kunnen uitstellen waarbij alles direct moet: je bent met onbenulligheden bezig en ervaart dan stress om de deadline te halen, je kan jezelf niet motiveren, je stelt alsmaar uit (procrastinatie) of alles moet direct gedaan worden (precrastinatie)… 8. Moeilijk kunnen kiezen of beslissen: kiezen is verliezen, je blijft wikken en wegen, je doet lang over een nieuwe aankoop of je kan moeilijk van de menukaart kiezen… 9. Doorgaan, niet opgeven: je gaat over je eigen grenzen, je bent ziek en toch ga je werken, je bent allergisch aan flauwe mensen, je blijft in een relatie die niet goed loopt… 10. Te groot verantwoordelijkheidsgevoel: voor je werk, voor je kinderen…, je kan niet delegeren en neemt taken van anderen over …
Kan ik mezelf bevrijden van perfectionisme en uit een burn-on geraken?
Ben jij moe van al dat moeten? Beperkt perfectionisme jouw groei? Wil je met meer vertrouwen in het leven staan, je vrijer voelen om op te komen voor wat jij wil? Wil je echt genieten van alle mooie dingen die je doet, meer innerlijke rust vinden en een burn-on achter je laten?
Dan kan Ontwikkelingsgericht Coachen van Perfectionisme (of OCP®) jou helpen. Het is een krachtige methodiek ontwikkeld door Marcel Hendrickx die je bevrijdt uit de valkuilen van perfectionisme. Dankzij deze methodiek verandert jouw dwangmatig ‘moeten’ in een prettig ‘willen’ en ‘kunnen’. De aan de KU Leuven onderzochte methodiek is gebaseerd op de principes rond interne delen die sterk ons denken, doen en voelen aansturen.
Hoe werkt deze coachingsmethode?
In de coaching werken we met het deel dat het perfectionismepatroon aanstuurt. Dat deel werkt vanuit de linkerhelft (de denkhelft) van onze hersenen. We laten dit deel samenwerken met het deel (in de rechterhersenhelft) dat het vrije kind in ons aanstuurt. Als vrij kind staan we open en ongedwongen in het leven. Het vrije kind voelt zich echt vrij, is enthousiast, blij, helemaal in het moment.
Binnen de OCP-coaching maken we contact met beide delen. We leren ze waarderen en komen tot een samenwerking tussen beide delen. Als beide delen in een echte synergie samenwerken, voelen we harmonie en rust. Er ontstaat een nieuwe kern: ‘Ik ben oké zoals ik ben, zowel mijn innerlijk als mijn uiterlijk – ik zie mezelf graag en zorg goed voor mezelf. Vanuit die overtuiging sta ik in de wereld en ga ik mijn relaties aan.’
Het resultaat? De samenwerking van de interne delen leidt tot de ‘vrije volwassene’, die authentiek en spontaan in de wereld staat. Relaties verbeteren, je ervaart een groter geluksgevoel, je durft jezelf te zijn, je leeft met focus, doorbreekt verslavingen …
Enkele voorbeelden van wat het resultaat kan zijn van een OCP-coachingtraject:
Voor aanvang van het coachingtraject
Na het afronden van het coachingtraject
Nood aan bevestiging en waardering van anderen
Jezelf kunnen bevestigen en jezelf en wat je doet echt kunnen appreciëren
Verwachtingen hebben en ze niet kunnen uitspreken
Met gemak duidelijk kunnen maken wat je van anderen verwacht
Laag zelfbeeld – jezelf en wat je doet niet oké vinden
Blij zijn met wie je bent – jezelf aanvaarden zoals je bent, met je grote en kleine kanten
Niet van jezelf kunnen houden
Echt van jezelf houden en jezelf waarderen
Faalangst en andere angsten
Je laten leiden door zelfvertrouwen
Controledwang
In staat zijn los te laten
Moeite met kiezen of beslissen
Keuzes kunnen maken gebaseerd op denken en voelen
Te groot verantwoordelijkheidsgevoel
Gezonde verantwoordelijkheidszin
Doorgaan zonder je grenzen te respecteren
Gezond evenwichtig engagement
Over je grenzen laten gaan door anderen
Eigen grenzen respecteren en doen respecteren
Piekeren
Mentale rust ervaren
Uitstelgedrag
Zelf vrij kiezen wanneer je een taak uitvoert
Niet voor jezelf mogen en kunnen zorgen
Met plezier zelfzorg opnemen, wetend dat dit alles in je leven ten goede komt
Kans op burn-on en burn-out
Balans in je leven
Hoe verloopt een coachingstraject?
Het coachingstraject om je te bevrijden van perfectionisme bestaat meestal uit vijf à zeven sessies, soms iets meer, soms iets minder. We spreiden de sessies over een periode van 3 maanden.
Bij de start van het traject brengen we jouw perfectionisme concreet in kaart. Jij denkt na hoe het komt dat je dit perfectionisme hebt ontwikkeld. We bespreken ook voorbeelden uit je leven nu. Vervolgens leid ik je als gecertificeerde OCP-coach door een proces dat het vrije kind en de andere delen in verbinding brengt.
Ook in mijn bedrijf?
Organisaties hebben doorgaans graag ‘perfecte’ medewerkers. Want die geven nooit op en gaan pas naar huis als het werk gedaan is. Het zijn makkelijke medewerkers, want ze zeggen nooit neen en doen niet lastig. En hun werk is altijd in orde.
En toch is perfectionisme schadelijk. Want het leidt tot burn-on, burn-out en andere ziektes. En dat wensen bedrijven hun medewerkers natuurlijk niet toe. Perfectionisme beperkt hun groei en maakt hen ziek. Steeds meer organisaties zien dit in en willen hun medewerkers helpen om met meer vertrouwen in het leven te staan, op te komen voor wat zij willen, te genieten van alle mooie dingen die ze doen en meer innerlijke rust te vinden. Om hen van hun perfectionisme te bevrijden, doen ook zij een beroep op een gecertificeerde perfectionismecoach.
Ik herken het perfectionismepatroon en wil mezelf ervan bevrijden, wat doe ik best?
– Wil je er eerst meer over lezen, lees dan het boek Zeg me dat ik oké ben – Wil je graag meer praktische info over een coachingtraject om jezelf te bevrijden van het perfectionismepatroon, neem dan contact op met mij. – Wil je voor jouw organisatie een gesprek, een workshop of lezing over perfectionisme, neem dan contact op.
Als gecertificeerd perfectionismecoach (gecertificeerd door Marcel Hendrickx zelf in de OCP-methodiek) help ik jou om jezelf te bevrijden van perfectionisme, om met meer vertrouwen in het leven te staan, op te komen voor wat jij zelf wil, te genieten van alle mooie dingen die je doet en meer innerlijke rust te vinden. Want het leven is te kort om niét te gaan voor het leven dat je wil en dat je verdient! Neem gerust eens contact op voor meer info over coaching.
Wat houdt ons tegen om onze eigen grootsheid aan te gaan? Waarom kwijnen we soms liever weg in de zetel dan dat we ons ontplooien en worden wie we kunnen zijn?
Wanneer je niet afgeleid bent door dagelijkse taken, Netflix, een flesje wijn, sociale media, een hogere score in een game,… ben je helemaal op jezelf en op de realiteit gericht. Dat is vaak eng, want we willen niet zien wat we echt zouden kunnen bereiken in deze wereld. We willen niet zien hoeveel kansen we wel niet missen in ons leven. Het is alleen wanneer je tot jezelf bent gekomen dat je bewust je potentieel kan ontwikkelen.
Wetenschapper Abraham Maslow noemde de angst voor het realiseren van je eigen potentieel het Jonah complex.
Wat is het Jonah complex?
Het Jonah complex is de angst voor succes die zelfverwezenlijking of de realisatie van je potentieel verhindert. Het is de angst voor de eigen grootsheid, het ontwijken van het eigen lot, of het vermijden van het uitoefenen van het eigen talent.
De naam komt uit het Bijbelse verhaal van de profeet Jonah en dit patroon komt veel voor. Velen van ons kennen bijvoorbeeld sporters die slecht presteren wanneer ze bijna aan de leiding komen of dicht bij een persoonlijk record presteren. En ook elders lijkt het wel of veel mensen hun eigen succes saboteren.
Ironisch eigenlijk: hoe we kunnen dromen over succes, maar tegelijkertijd bang zijn dat het werkelijkheid wordt.
Waarom zijn we bang voor succes?
Succes betekent dat er van alles zal veranderen. Voor sommigen voelt dit ongemakkelijk, dus saboteren we actief onze inspanningen om zo succes te vermijden.
De angst voor succes lijkt in veel opzichten op de angst voor mislukking. Maar er is een belangrijk verschil.
Mensen die bang zijn voor succes zijn vaak bang dat ze niet in staat zullen zijn om te presteren op het niveau dat nodig is om succesvol te zijn in hun nieuwe rol.
Onzekerheid, en de angst die daarmee gepaard gaat, kan een heel enge plek zijn. Doorgaans verkiezen de meeste mensen minder gelukkig zijn boven onzekerheid.
In de praktijk uit zich dat meestal in het afhouden van het najagen van kansen. We zijn dan geneigd om comfort boven groei te verkiezen. Veel mensen vermijden ook het stellen van doelen. Ze blijven uitstellen tot er uiteindelijk een punt komt waarop het geen zin meer heeft.
Hier zijn 5 van de grootste angsten in het leven die je kunnen weerhouden van succes:
Faalangst – Iets niet willen proberen voor het geval je faalt.
Bedriegerssyndroom of Imposter fenomeen – Bang zijn om te worden ontmaskerd als een “bedrieger”, zelfs als het bewijs anders suggereert. Het gaat om gevoelens van ontoereikendheid en chronische zelftwijfel.
Angst voor het onbekende – de taak is niet vertrouwd, dus je weet niet wat te doen of waar te beginnen.
Angst voor het ongemakkelijke. Het is makkelijk om dingen te doen waar we ons comfortabel bij voelen. Maar nieuwe dingen doen is ongemakkelijk, dus stellen we ze uit.
De angst die onder andere angsten ligt
De meeste angsten komen voort uit een unieke gemeenschappelijke bron: de angst om niet goed genoeg te zijn.
“Ik ben niet goed genoeg, ik ben niet oké zoals ik ben” is een destructieve overtuiging. En er zijn talloze manieren waarop ons denken en handelen worden beïnvloed door onze overtuiging dat we niet goed genoeg zijn. Het is onze diepste en meest voorkomende angst die zich op een aantal manieren uit:
Hunkeren naar goedkeuring en bevestiging van anderen
Alles voor iedereen willen zijn en willen doen alsof je alles voor elkaar hebt
Het gevoel hebben dat je iets moet bewijzen
Bang zijn voor kritiek en alles persoonlijk opvatten
Zeggen “het is niets” of “het was geluk” wanneer je erkend wordt
Dingen uitstellen tot al het andere op zijn plaats is
Jezelf vergelijken met anderen op een manier die je naar beneden haalt
Twijfelen aan jezelf door je zorgen te maken en gestrest te zijn als je een fout maakt
Jezelf verbergen door druk te zijn of door te proberen je zwakheden en gebreken te verbergen.
Hoe zou je leven eruit zien als je geen angst had die je tegenhoudt?
Angst is een natuurlijke menselijke emotie die er is om ons te beschermen. Om de angst voor succes – het Jonah complex – te overwinnen, moet je beseffen dat het een basisemotie is. Verzet je er niet tegen. Angsten zullen er altijd zijn in de schaduw, of we ze nu erkennen of niet.
Uiteindelijk heb je de keuze of je deze angsten toelaat om je te beïnvloeden en je leven te saboteren. Je hebt ook de keuze en de kracht om actie te ondernemen en de zelftwijfel te overwinnen.
Een van de mogelijkheden is een traject perfectionismecoaching. Wantperfectionisme is een ziekmakend patroon dat mensen verhindert om te zijn wie ze kunnen zijn, om te schitteren. Gelukkig kan je jezelf ervan bevrijden. Ontdek er hier meer over.
Als gecertificeerd perfectionismecoach help ik jou om jezelf te bevrijden van perfectionisme, om zo met minder keuzestress en met meer vertrouwen in het leven te staan, op te komen voor wat jij zelf wil, te genieten van alle mooie dingen die je doet en meer innerlijke rust te vinden. Want het leven is te kort om niét te gaan voor het leven dat je wil en dat je verdient! Dus neem gerust eens contact op voor meer info over (perfectionisme)coaching omdat je dan de eerste stap zet naar een beter leven.
‘Oei, wat gaan ze van me denken’. Zelfs mensen die heel zelfverzekerd en sociaal lijken kunnen zich vanbinnen bang voelen. Ze zijn misschien alleen wat beter in het verbergen van deze gevoelens.
Je gedachten racen. Je handpalmen zweten. De woorden komen niet goed uit je mond, als ze al komen.
We hebben het allemaal wel eens meegemaakt. En sommigen van ons hebben het erger dan anderen, en vaker.
Niemand wil er dom uitzien of in verlegenheid gebracht worden. Studies tonen zelfs aan dat mensen meer pijn rapporteren na het herbeleven van een sociaal pijnlijke gebeurtenis dan na het herbeleven van een fysiek pijnlijke gebeurtenis.
En het is waar: vaak is de angst zelf veel erger dan datgene waar je bang voor bent. Zo toont onderzoek aan dat bang zijn om je job te verliezen erger kan zijn dan daadwerkelijk je job verliezen.
De meeste adviezen die je krijgt over hoe met deze sociale angst om te gaan zijn helemaal verkeerd. Ze komen meestal neer op een of andere vorm van het onderdrukken van je gevoelens.
Want wat gebeurt er als je je gevoelens onderdrukt? Je vermogen om positieve gevoelens te ervaren neemt af – in tegenstelling tot negatieve gevoelens. De stress neemt nog toe.
Gelukkig is er een manier om met sociale angst om te gaan die wel werkt en niet eens zo moeilijk is.
Hoe je sociale angst vermindert
Neurowetenschappelijk onderzoek toont aan dat als we enge dingen vermijden, we banger worden. Maar als je je angsten onder ogen ziet, worden ze minder beangstigend.
Hoe doe je dat dan precies, jouw angsten en bezorgdheden onder ogen zien? Daarvoor bestaan er vier technieken:
1. Geef het gevoel een naam
Vertel jezelf gewoon wat je voelt: “Ik voel me angstig.” Door het te benoemen, is het niet langer een overweldigend gevoel.
2. Identificeer je niet met het gevoel
Sommige mindfulness-beoefenaars gaan graag een stap verder en in plaats van te zeggen: “Ik voel me angstig“, zeggen ze: “Er is angst.” Dit klinkt misschien raar, maar het is logisch door een mindfulness blik: je bent niet je gedachten.
Gewoon omdat er iets door je hoofd gaat maakt dat nog niet wie je bent. Het is een voorbijgaand gevoel; een van de vele die je elke dag hebt. Je hoeft je er niet mee te identificeren.
3. Wat is het ergste dat er kan gebeuren?
Observeer je angst zorgvuldig – en vergroot ze daadwerkelijk. Stel je het ergste voor wat er kan gebeuren.
Ik weet het, dit klinkt angstaanjagend. Maar je het ergste voorstellen is vooral nuttig bij sociale angst. Waarom?
Gaat iemand je doodsteken omdat je iets stoms hebt gezegd? Nee.
Leef je in een stam waar sociale uitsluiting betekent dat je verbannen wordt en verhongert in de wildernis? Nee.
Dus je bent niet echt bang voor wat andere mensen zullen doen – je bent bang voor de gevoelens die het bij jou zal veroorzaken: schaamte, schande, enz. Goed nieuws: je hebt controle over die laatste. Ze zitten in je hoofd. En nergens anders.
Visualiseer het ergste en je zult zien dat het echt niet zo erg is. Hoe weet ik dat? Je lacht nu om sommige gênante dingen die je in het verleden hebt meegemaakt, toch? Dus ik raad je aan om nu alvast gewoon te beginnen met lachen.
4. Verander het verhaal
Je zegt iets op een feestje. Iedereen begint te lachen. Je denkt dat ze je uitlachen. Hoe voel je je?
Of nee, wacht, het blijkt dat ze met je grappige verhaal lachen. Hoe voel je je nu?
Zie je? Verander het verhaal en je gevoelens veranderen.
Gevoelens zijn geen objectieve uitingen van de eeuwige waarheid. Gevoelens komen voort uit overtuigingen. Verander de overtuigingen en de gevoelens veranderen.
In een van de vele herwaarderingsexperimenten van Ochsner krijgen de deelnemers een foto te zien van huilende mensen buiten een kerk, waardoor zij zich natuurlijk droevig gaan voelen. Vervolgens wordt hen gevraagd zich voor te stellen dat het om een bruiloft gaat en dat de mensen tranen van vreugde huilen. Op het moment dat de deelnemers hun beoordeling van de gebeurtenis veranderen, verandert hun emotionele reactie, en Ochsner is erbij om met behulp van een fMRI vast te leggen wat er in hun hersenen gebeurt: “Onze emotionele reacties vloeien uiteindelijk voort uit onze inschattingen van de wereld, en als we die inschattingen kunnen veranderen, veranderen we onze emotionele reacties.“
Kan je de angst ook voorkomen?
Als je je angstig voelt in een sociale situatie, gaan er veel gedachten door je hoofd: Zal ik ze vervelen? Wat moet ik zeggen? Wat als ik mezelf voor schut zet? Hoe maak ik indruk op hen?
Zie je hier een patroon? Je hersenen zijn gericht op…ik, ik, ik.
Als je gefocust bent op jezelf, ben je zelf-bewust. En dat kweekt de angst en bezorgdheid. Richt je dus op de ander. Het is simpel: luister naar wat hij of zij te zeggen heeft en vraag hem of haar om je meer te vertellen. Het zal de persoon met wie je praat gelukkiger maken. En jou ook. Je hoeft niet interessant te zijn. Je hoeft enkel geïnteresseerd te zijn.
Onderzoekers ontdekten dat gelukkige mensen tien keer meer kans hebben om anders-georiënteerd te zijn dan egocentrisch. Dit suggereert dat geluk een bijproduct is van het helpen van anderen in plaats van het resultaat van het nastreven ervan.
Angst om beoordeeld te worden, een negatief zelfbeeld (‘Wie ben ik om…?’), piekergedachten… zijn allemaal mogelijke kenmerken van perfectionisme. En perfectionisme is een ziekmakend patroon dat mensen verhindert om te zijn wie ze kunnen zijn. Gelukkig kan je jezelf ervan bevrijden. Ontdek er hier meer over.
Als gecertificeerd perfectionismecoach help ik jou om jezelf te bevrijden van perfectionisme, om zo met minder sociale angst en met meer vertrouwen in het leven te staan, op te komen voor wat jij zelf wil, te genieten van alle mooie dingen die je doet en meer innerlijke rust te vinden. Want het leven is te kort om niét te gaan voor het leven dat je wil en dat je verdient! Dus neem gerust eens contact op voor meer info over (perfectionisme)coaching omdat je dan de eerste stap zet naar een beter leven.
En we weten ook allemaal hoe slecht het is om dit te doen. We worden er niet beter van.
Integendeel, het zorgt ervoor dat we ons slechter voelen over onszelf omdat we niet kunnen tippen aan alle mensen om ons heen.
Dit soort interne dialoog is niet productief. Ik kan je niet tegenhouden om deze gedachten te hebben – het is normaal om het succes van mensen rondom ons te zien en hetzelfde voor onszelf te wensen. Maar ik kan je wel helpen om die onzekerheden om te zetten in gezonde, proactieve acties.
De volgende keer dat je jaloers wordt op de prestaties van anderen, kun je jezelf op deze manier een zelfvertrouwen-boost geven.
1. Stop je innerlijke criticus
Je innerlijke criticus zegt dat je niet goed genoeg bent wanneer een collega in jouw plaats een promotie krijgt, of wanneer een bedrijf het beter doet dan het jouwe.
Stop die stem, want het weerhoudt je ervan alternatieven te zien… misschien heeft jouw baas je die promotie niet gegeven omdat hij/zij betere plannen voor je heeft. Misschien heeft dat bedrijf wel dezelfde moeilijkheden doorgemaakt als jij nu, voordat het eindelijk op zijn hoogtepunt was.
2. Houd bij wat je bereikt hebt
Natuurlijk, je collega liep een marathon of je vriendin heeft een geweldige nieuwe job. Maar hoe zit het met jou? Ik wed dat je niet alleen maar hebt zitten wachten tot je “geluk” had.
Als je je down voelt over wat iedereen doet, stop dan met jezelf neer te halen en neem verantwoordelijkheid voor je eigen prestaties door ze op te schrijven. Het kan van alles zijn, en het kan op korte of lange termijn zijn. Begin gewoon met het opschrijven van de dingen waar je deze dag, week, jaar of zelfs je hele leven het meest trots op bent. Door ze op papier te zetten, maak je ze pas echt, tastbaar, noemenswaardig – en je kunt ze niet intrekken alleen omdat iemand anders iets groters heeft gedaan.
Kijk vervolgens eens heel goed naar die lijst. Merk op hoe lang hij is en hoe ver je bent gekomen en geef jezelf een schouderklopje.
3. Ken jouw sterke punten
Er zijn bepaalde vaardigheden waar je van nature goed in bent. Wat zijn ze? Realiseer je dat je getalenteerd bent in bepaalde dingen waarvan anderen alleen maar wensten dat ze die ook konden.
4. Vermijd de triggers van vergelijking
Op dagen dat je je kwetsbaar voelt, blijf dan weg van sociale media. Vergelijk jezelf niet met anderen waar je slechts stukjes van de hele puzzel ziet.
5. Focus op jouw levensreis
Timing is voor iedereen anders. Jouw reis is uniek en iets om van te genieten, dus kijk er niet aan voorbij.
Als je naar buiten kijkt en je richt op het leven van anderen, verspil je kostbare tijd en energie aan dingen die je naar beneden drukken, zoals afgunst en zelftwijfel.
Natuurlijk steekt het als je gepasseerd wordt voor de promotie, maar wees toch blij voor je collega. Blij zijn voor anderen bevrijdt je om je het succes voor te stellen dat op jouw weg komt!
Vergeet niet dat zelfs de coolste, slimste, geestigste, meest succesvolle mensen op wie je zou willen lijken ook, nou ja, mensen zijn. En de kans is groot dat ze gevleid zijn om je te helpen op hun niveau te komen.
Dus, wees niet bang om hen te complimenteren, vragen te stellen, en een beetje inzicht te krijgen in wat hen zo geweldig maakt. Contacteer je held op LinkedIn met een persoonlijk bericht en vraag of hij bereid is om zijn loopbaanervaring te bespreken.
Of vraag een collega of ze je feedback kan geven over je presentatie, want ze is altijd zo’n goede spreker in het openbaar. Of ga lunchen met een vriend en kom te weten hoe hij aan zijn nieuwe job is gekomen.
7. Bevrijd jezelf van perfectionisme
Mensen met perfectionisme hebben vaak een laag zelfbeeld. Ze schatten hun kwaliteiten en prestaties minder of lager in dan die van anderen. Als ze zichzelf vergelijken met anderen kiezen ze altijd iemand die het beter kan, sneller, slimmer of krachtiger is. Dus bevrijd jezelf van ongezond perfectionisme.
Als gecertificeerd perfectionismecoach help ik jou om jezelf te bevrijden van perfectionisme, om zo positiever en met meer vertrouwen in het leven te staan, op te komen voor wat jij zelf wil, te genieten van alle mooie dingen die je doet en meer innerlijke rust te vinden. Want het leven is te kort om niét te gaan voor het leven dat je wil en dat je verdient! Dus neem gerust eens contact op voor meer info over (perfectionisme)coaching omdat je dan de eerste stap zet naar een beter leven.
“Ik ga wat strenger zijn voor mezelf,” zei ze met gebalde vuist.
De meeste mensen denken dat om dingen gedaan te krijgen, om iets te bereiken en om jezelf te motiveren, je hard voor jezelf moet zijn.
Dat je hoge eisen aan jezelf moet stellen, waar je je elke keer aan moet houden.
Deze manier van doen kan je helpen om grote dingen in je leven te bereiken en om elke dag en elke week dingen gedaan te krijgen.
Maar wat veel mensen niet weten is dat er wel een prijskaartje aan vasthangt.
Hard zijn voor jezelf: 3 negatieve aspecten
1. Je haalt je gevoel van eigenwaarde naar beneden
Vaak daalt het gevoel van eigenwaarde naarmate mensen dingen bereiken: het bekende imposter-fenomeen. Je hebt dan steeds minder het gevoel dat je succes verdient.
En wanneer je er niet in slaagt om jouw zeer hoge normen te halen, kunnen frustratie en boosheid meer en meer de kop opsteken. Doordat je jouw hoge lat niet haalt, word je boos op jezelf. En haal je jouw eigenwaarde naar beneden.
2. Je haalt de fun weg
Door een strenge, harde houding tegenover jezelf kan je de dingen die vroeger plezant en spannend waren, steeds minder plezant en spannend maken.
Deze houding verandert die dingen waar je zoveel voldoening uit haalde na verloop van tijd in gewoon labeur dat je begint te vrezen omdat je bang bent te falen of niet aan je hoge normen te voldoen.
3. Je gaat steeds slechter presteren
Naarmate je gevoel van eigenwaarde afneemt, zul je je minder gemotiveerd voelen om grote taken en projecten in je leven aan te pakken. Naarmate de fun verdwijnt uit veel dingen die je doet, krijg je de neiging om steeds vaker uitstelgedrag te vertonen.
Doordat je er minder plezier in hebt én meer dingen uitstelt, zijn de resultaten ook niet meer zo goed. En loop je het risico op een burn-out.
Kijk, je kán gaan voor de hardere en strengere weg. Het helpt in sommige opzichten wel. Maar stel je de vraag of het dat wel waard is.
5 tips voor meer mildheid voor jezelf
Wat kun je doen als je het gevoel hebt dat je soms te hard bent voor jezelf of als je jezelf nogal vaak afstraft?
Hier zijn 5 tips die helpen om vriendelijker voor jezelf te worden, om meer van de belangrijkste dingen gedaan te krijgen en om je tegelijkertijd ook beter te voelen over jezelf en jouw leven.
1. Herinner jezelf aan de negatieve effecten van deze houding
Jezelf eraan herinneren hoe schadelijk het is om zo streng voor jezelf te zijn, is een eerste stap om de oude gewoonte te vervangen door de nieuwe gewoonte van mildheid.
2. Ga voor meer menselijke en slimmere normen voor jezelf
Als kind leerden we ons aan te passen aan wat we dachten dat onze omgeving (ouders, leerkrachten,…) als norm stelde. We wilden erbij horen en deden alles om oké gevonden te worden, zoals flink studeren.
Maar vandaag ben je volwassen en het stellen van extreem hoge eisen waar niemand aan kan voldoen, leidt alleen maar tot teleurstelling in jezelf en in je leven.
Ontspan in plaats daarvan een beetje en accepteer dat alles en iedereen gebreken heeft en dat dingen niet altijd gaan zoals gepland.
Accepteer dat je dingen nog kunt verbeteren, maar dat ze nooit perfect zullen zijn.
En besef dat je niet afgewezen zult worden als dingen of jij niet perfect zijn. Tenminste niet door redelijk evenwichtige menselijke wezens, zoals de meeste mensen in werkelijkheid zijn.
3. Focus op de positieve en behulpzame feedback bij tegenslagen
Het is menselijk om hard voor jezelf te zijn als je een fout maakt of faalt.
Maar het is ook een heel destructieve gewoonte, omdat het één zo’n voorval kan uitvergroten tot iets waardoor je je wekenlang depressief voelt of waardoor je er maar helemaal mee stopt.
Dus als je hard bent voor jezelf door een mislukking of een fout, ontspan je dan een beetje en maak het jezelf wat makkelijker. Herinner jezelf eraan waarom dit een veel betere strategie is om de motivatie en het gevoel van eigenwaarde hoog te houden.
En vraag jezelf af:
Wat is één ding dat ik uit deze situatie kan leren?
Hoe kan ik wat ik hiervan leer gebruiken om niet nog een keer dezelfde fout te maken en slimmer verder te gaan?
4. Vier je stapjes van vooruitgang
Als je de gewoonte hebt om alleen te vieren wanneer je een grote mijlpaal bereikt of een perfect moment, dan kan je je motivatie verliezen en het gevoel hebben dat je nooit gelukkig bent.
Maak er dus een gewoonte van om ook je kleine dagelijkse en wekelijkse succesjes te vieren.
Dit zal je helpen om enthousiast te blijven in plaats van steeds ongemotiveerder te raken tot je misschien zelfs overweegt om halverwege op te geven.
5. Stop met perfectionisme
Wanneer je tot hier gelezen hebt en een gevoel van herkenning hebt bij de beschrijving van het hard en streng zijn voor jezelf, dan heb je last van perfectionisme. Hier ontdek je er meer over.
En het goede nieuws is dat je je kan bevrijden van een teveel aan perfectionisme, waardoor je nog steeds jouw kwaliteiten behoudt maar niet meer doorschiet in de valkuil van jezelf te pijnigen.
Als gecertificeerd perfectionismecoach help ik jou om jezelf te bevrijden van perfectionisme, om met meer vertrouwen in het leven te staan, op te komen voor wat jij zelf wil, te genieten van alle mooie dingen die je doet en meer innerlijke rust te vinden. Want het leven is te kort om niét te gaan voor het leven dat je wil en dat je verdient! Neem gerust eens contact op voor meer info over (perfectionisme)coaching.
Mensen komen vaak naar mij als coach wanneer ze zich overweldigd en gestrest voelen en het gevoel hebben dat ze hun doelen niet bereiken: die dingen die ze het liefst willen doen in hun leven. Ze zitten vast en zijn op een punt dat ze niet weten wat ze moeten doen.
Daarom is één van de eerste dingen die we dan wel eens samen doen het identificeren van hun tijdverspillers: de dingen die hen in de weg staan om succesvol te zijn, die hen ervan weerhouden om vooruitgang te boeken in wat ze willen bereiken.
Ik denk dat we allemaal, van tijd tot tijd, in activiteiten rollen die niet bijdragen aan ons grootste succes of geluk.
We willen allemaal succesvol zijn in het leven, maar soms verspillen we onze tijd aan dingen die ons tegenhouden om ons volledige potentieel te bereiken.
En vaak herkennen we die dingen niet totdat iemand ons erop wijst.
Het is belangrijk om te analyseren hoe we onze dagen doorbrengen, en regelmatig te zoeken naar manieren om slimmer te werken, en dus naar manieren om tijdverspillers te elimineren.
Om daarmee te beginnen zijn hier zeven dingen waaraan productieve, succesvolle mensen hun tijd niet verspillen. En die jij dus ook niet meer hoeft te doen.
1. Ga de dag niet door zonder een plan
Succesvolle mensen hebben een doel, een plan van dingen die ze willen bereiken. Ik geloof dat je die dingen het best opschrijft – maar alleen de top twee of drie prioriteiten die je die dag moet bereiken, en geen ellenlange lijst.
Schrijf je topprioriteiten op en deel die grote taken op in meer redelijke stappen en je zult zien dat je ze gedaan wil krijgen en van jouw lijst wil schrappen.
2. Laat je niet meeslepen in sociale media
Meldingen op Facebook checken, door foto’s op Instagram scrollen, snelle updates op Twitter lezen, Tiktok video’s bekijken, wat dan ook – het hoort voor veel mensen bij het dagelijks leven. Maar als je niet controleert hoeveel tijd je eraan besteedt, vliegen de uren voorbij en heb je niets bereikt van wat je vooruitbrengt in je leven.
Zet er dus een tijdslimiet op – stel een alarm in voor wanneer je de app moet minimaliseren, sluit de app en ga iets anders doen – of ga er pas op als je de nodige projecten hebt afgerond. Gebruik sociale media als beloning.
3. Doe geen emotioneel uitputtende activiteiten
Richt je op wat jouw leven positief voedt, en verspil je tijd niet aan dingen die je emotioneel uitputten.
Voordat je activiteiten in jouw agenda vastlegt, moet je er zeker van zijn dat de activiteit een positieve bijdrage aan jouw leven zal leveren. Als je denkt dat dat niet zo is, overweeg dan om er nee tegen te zeggen. Voel je ook niet verplicht een antwoord te geven op het moment dat je gevraagd wordt iets te doen. Denk na voordat je ja zegt en weet dat het oké is om nee te zeggen op verzoeken die jouw tijd vragen.
Er wordt wel eens gezegd dat je het gemiddelde bent van de vijf mensen met wie je de meeste tijd doorbrengt. Dus als je op je best wilt zijn, moet je jezelf omringen met de beste mensen. Ga niet (of minder) om met negatieve mensen.
4. Maak je geen zorgen over dingen die je niet in de hand hebt
Besef dat je met piekeren absoluut niets bereikt in het leven, vooral als je niets aan een situatie kunt doen. Zet jouw gedachten dus om in op actie gebaseerde activiteiten. Focus op dingen die je wel gedaan kunt krijgen.
5. Blijf niet stilstaan bij fouten uit het verleden
Iedereen maakt fouten. De sleutel tot succesvol zijn in het leven is niet twee keer dezelfde fout maken, maar leren en groeien van fouten, en er een beter mens door worden.
Dus als je een fout maakt, besef dan dat de fout voorbij is en dat je niet terug kunt naar het verleden. Focus op wat je geleerd hebt.
6. Zet jezelf niet op de laatste plaats
We hebben allemaal wel eens momenten dat we niet genoeg slapen of bewegen omdat we aan een groot project moeten werken. Maar voor succes en geluk op de lange termijn, moet je jezelf op de eerste plaats zetten op jouw prioriteitenlijst. Investeer dus ook tijd (en geld) in jezelf, in je eigen welzijn, in je eigen ontwikkeling.
7. Stop met perfectionisme
Zoeken naar erkenning, teveel ‘moetens’, een laag zelfbeeld, conflicten vermijden, angsten, controledrang, uitstelgedrag, schuldgevoelens, altijd denken en piekeren, moeilijk kunnen kiezen, je grenzen niet respecteren: het zijn allemaal mogelijke kenmerken van één en hetzelfde patroon: perfectionisme of bevestigingsdrang. Een patroon waaraan je ontzettend veel tijd in je leven kunt verspillen.
Wanneer dit patroon sterk aanwezig is bij jou, kan het je zelfs ziek maken, en leiden tot een burn-out. Zorg dus voor jezelf en bevrijd je van je perfectionisme.
Bonustip: begin je dag met iets wat je graag doet – misschien is dat een goede workout doen, of mediteren, journaling of het lezen van een favoriet boek. Doe wat voor jou werkt. Want als je je dag begint met iets waar je van houdt en dat goed voor je is, heb je meer kans om je de rest van de dag gelukkig, geconcentreerd en sterk te voelen.
Staan er dingen op deze lijst die voor jou tijdverspillers zijn?
Elimineer ze zodat je in je beste leven kunt stappen.
Om jezelf te bevrijden van perfectionisme en de beste versie van jezelf te worden is het aangeraden om je te laten begeleiden door een perfectionismecoach wanneer je echt meer vrijheid wil ervaren in je leven.
En een van de beste manieren om te leren om te gaan met jouw tijd, is het investeren in jezelf via een coach. Een geschikte coach kan je bijvoorbeeld begeleiden in het beslissen over een goede richting in jouw loopbaan, in het bevrijden van overdreven perfectionisme, in het ontwikkelen van jouw zelfvertrouwen, in het bereiken van het volgende niveau in jouw leven. Hier lees je meer over mij en hoe je contact kunt opnemen.
Want het leven is te kort om niét te gaan voor het leven dat je wil en dat je verdient!
P.S. Je helpt me echt wanneer je deze berichten deelt op sociale media. Dus als het niet te veel moeite is, klik dan op een van de knoppen hieronder. Dankjewel!
Dit is een manier van spreken die veel mensen eropna houden en die heel contraproductief is.
Een bijzonder nefaste uitdrukking is ‘zou moeten‘, zoals in ‘ik zou deze presentatie gemakkelijk moeten kunnen geven’ of ‘ik zou dit project vanavond moeten kunnen afronden‘.
Want deze manier van spreken is geladen met verwachtingen en druk, en het weerhoudt je ervan om open te staan voor alle opties die voor je liggen.
Laat me een voorbeeld uit de tenniswereld nemen. Wanneer een tennisspeelster voor de wedstrijd de ranglijst heeft bekeken en heeft gezien dat haar tegenstandster veel lager staat gerangschikt dan zij, dan kan ze de wedstrijd ingaan met een sterke gedachte, en tegen zichzelf zeggen: “Ik moet winnen.”
Helaas zal dit een contraproductieve reactie uitlokken, want als ze niet wint, zal ze dubbel gefaald hebben – niet alleen een wedstrijd verliezen, maar een wedstrijd verliezen van een zogenaamd mindere speelster.
Als ze daarentegen mentaal flexibel is en zich inspant om het grotere plaatje te zien, kan ze zich realiseren dat haar tegenstandster de jongste tijd geen ranking evenementen heeft gespeeld of wel veel heeft gespeeld, maar allemaal in het buitenland. Met deze meer open houding geeft ze haar tegenstandster het respect dat ze verdient en stelt ze veel minder verwachtingen aan zichzelf.
Ze zou tegen zichzelf kunnen zeggen dat ze hier een kans heeft om het goed te doen, in plaats van dat ze het goed moet doen. En daardoor zal ze waarschijnlijk op een meer ontspannen manier spelen en beter presteren.
Om stresserende zelfpraat te vermijden, kun je ook woorden als ‘moeten’ en ‘zou moeten’ vervangen door meer open, alternatieve woorden als ‘kunnen’, ‘willen’ en ‘kans’.
Door naar deze zachtere taal toe te werken, kan je je aanpassen aan de eisen van een situatie zonder dat stresserende emoties de overhand krijgen.
Het zal je helpen je meer te richten op het proces (de manier waarop je presteert) dan op het resultaat in termen van succes of mislukking. En het zal je in staat stellen te kijken naar wat je kunt doen om in lijn met je waarden te leven, in plaats van bang te zijn voor mogelijke mislukkingen of die te vermijden.
Nog een voorbeeld: stel je voor dat je op je werk bent en dat een nieuwe senior manager jouw team komt bezoeken en vraagt naar de projecten waaraan je werkt. Je zou tegen jezelf kunnen zeggen dat je hard moet zijn en dat je dit zonder voorbereiding zou moeten kunnen doen of dat je het goed moet doen om indruk te maken op je baas. Dit is zelfpraat waardoor je je waarschijnlijk paniekerig gaat voelen. Maar als je in plaats daarvan probeert te denken ‘Dit is een kans om te delen waaraan ik heb gewerkt‘ of ‘Dit zal een geweldige manier zijn om meer steun voor ons project te krijgen‘, dan kan dat de druk verlichten en je helpen om steviger op je benen te staan.
Als het onnatuurlijk aanvoelt om op deze manier te denken, kun je het makkelijker maken door te oefenen.
Schrijf een paar voorbeelden op van het soort zelfpraat dat onder druk en stress door je hoofd gaat, zoals ‘Ik moet de beste zijn,’ en streep dan het ‘moeten‘ door en vervang het door iets minder beperkends, zoals ‘Ik heb een kans om het beter te doen dan de vorige keer.’
Overigens is ‘moeten’ een woord dat voortdurend door het hoofd gaat van mensen die last hebben van perfectionisme. En omdat deze inzichten en tips niet meer zijn dan dat: inzichten en tips – is het aangeraden om je te laten begeleiden door een perfectionismecoach wanneer je je duurzaam wil bevrijden van overdreven perfectionisme en echt meer vrijheid wil ervaren in je leven.
En een van de beste manieren om te leren om te gaan met het leven, met stress en hoe je tegen jezelf praat, is het investeren in jezelf via een coach. Een geschikte coach kan je bijvoorbeeld begeleiden in het beslissen over een goede richting in jouw loopbaan, in het bevrijden van overdreven perfectionisme, in het ontwikkelen van jouw zelfvertrouwen, in het bereiken van het volgende niveau in jouw leven. Hier lees je meer over mij en hoe je contact kunt opnemen.
Want het leven is te kort om niét te gaan voor het leven dat je wil en dat je verdient!
P.S. Je helpt me echt wanneer je deze berichten deelt op sociale media. Dus als het niet te veel moeite is, klik dan op een van de knoppen hieronder. Dankjewel!
“Dit artikel zal ik later wel eens lezen” is een typisch voorbeeld van uitstelgedrag of het synoniem: procrastinatie.
Bij negatief uitstelgedrag stel je taken uit die je zou willen of zou moeten doen. En waarbij je weet dat ermee wachten tot ongewenste moeilijkheden of extra stress kan leiden. Dat uitstellen kan iets kleins zijn, zoals een familielid of klant terugbellen, of iets groots en belangrijks zoals studeren voor een eindexamen.
Dit zijn de meest gestelde vragen over procrastinatie, met gouden tips over hoe je kan stoppen met uitstellen.
1. Waarom stellen we dingen uit? Wat zijn de oorzaken van uitstelgedrag?
Uitstelgedrag kan het gevolg zijn van angst om beoordeeld te worden. En dat is een kenmerk van perfectionisme. Je hebt dan het idee dat jouw eigenwaarde afhangt van hoe succesvol je presteert. Maar door een taak lang uit te stellen, heb je ‘niet genoeg tijd’ om het goed te doen. Zo beschermt uitstelgedrag jou tegen het gevoel van falen.
Mensen met perfectionisme leggen ook de lat te hoog voor zichzelf door zo goed mogelijk te willen presteren. Maar net die hoge eisen houden hen tegen om te starten met een taak, of om ze af te ronden. De prestatiedruk die mensen met perfectionisme zichzelf opleggen, maakt ook dat ze sneller een taak als een last gaan zien, en er geen fun aan beleven.
Het kan ook zijn dat je je gewoon niet gemotiveerd voelt om een taak uit te voeren, vaak omdat het niet plezant is of dat je bang bent het niet te kunnen, of dat je het niet relevant of zinvol vindt. Of dat je op dat moment geen energie hebt.
Sommige mensen zeggen dat ze extra druk nodig hebben, bijvoorbeeld dat ze graag tegen een deadline aan werken. Dat is gevaarlijk omdat je dan door de tijdsdruk sneller fouten kan maken of haastwerk aflevert. Bovendien doe je jezelf extra stress aan.
2. Zijn mensen met uitstelgedrag lui?
Nee hoor, mensen met uitstelgedrag zijn niet lui. Ze zijn vaak heel druk bezig, maar met de verkeerde dingen: de zaken die niet het belangrijkst zijn op dat moment.
Veel mensen met uitstelgedrag krijgen veel nuttige dingen gedaan, maar niet die ene belangrijke taak. Terwijl luiheid net een afkeer is van activiteit of inspanning.
3. Is er een verband tussen uitstelgedrag en faalangst?
We stellen dingen uit omdat we ze bijvoorbeeld lastig vinden of omdat ze ons een gevoel van angst (om te falen) geven. Door die dingen niet te doen, vermijden we ze, en valt die druk of die spanning direct weg. En dat is een prettig gevoel. Door uitstelgedrag ervaren we in het moment zelf minder stress. Daar zitten we bij de kern van uitstelgedrag: het vermindert onze stress meteen, op de zeer korte termijn.
Als we een taak dikwijls uitstellen, wordt die in onze gedachten meestal groter en bedreigender, waardoor de neiging om ze volgende keer ook uit te stellen nog sterker wordt. Als je direct was begonnen zonder uitstellen, had je gemerkt dat het wel meevalt en de taak minder enorm is dan je dacht. En dat je jouw energie in de taak zelf kan steken: die voldoening is veel groter.
Uitstellen gaat dus vaak samen met perfectionisme en faalangst. De druk om geen fouten te mogen maken en onredelijk hoge eisen aan jezelf te stellen, zorgt voor enorme drempels om aan een taak te beginnen. Want zolang je er nog niet aan begonnen bent, word je er niet op beoordeeld.
4. Waarom hebben sommige mensen meer last van uitstelgedrag?
Uit onderzoek blijkt dat mensen met chronisch uitstelgedrag bepaalde karaktertrekken gemeen hebben, zoals impulsiviteit, en gebrek aan zelfdiscipline en doorzettingsvermogen. Impulsieve mensen vinden het moeilijk om werk vooruit te plannen en zelfs als ze begonnen zijn, worden ze snel afgeleid. En dan is de taak makkelijk uitgesteld.
Ben je iemand die snel is afgeleid, dan is het zaak om zoveel mogelijk verleiding af te blokken. Bijvoorbeeld door je gsm weg te leggen of uit te schakelen.
5. Hoe kan je uitstelgedrag aanpakken of afleren?
In plaats van geforceerd gedisciplineerd te gaan doen, kun je om te beginnen beter mededogen of compassie hebben met jezelf. Uit een onderzoek naar de relatie tussen uitstelgedrag, stress en zelfcompassie, bleek dat studenten die zichzelf vergaven voor het feit dat ze veel te laat waren beginnen te blokken voor een examen, de volgende keer op tijd gingen studeren. Wie aanvaardt dat hij af en toe iets uitstelt, heeft minder last van stress, depressie en negatieve gevoelens. Waardoor je minder opziet tegen een volgende moeilijke taak.
Een andere tip is om een complexe taak waar je maar niet aan wilt of kunt beginnen te herformuleren in iets positiefs. Zit er een plezant aspect aan het opruimen van de garage? Of wat gaat jouw leidinggevende zeggen wanneer je dat rapport af hebt? En hoe zou je jezelf voelen als je eindelijk die cursus hebt voltooid? Hoe groter het project, hoe complexer de weg ernaartoe en hoe sneller je daar ook door overspoeld geraakt. Verdeel het proces daarom in kleine, hapklare brokken: concrete stappen die duidelijk maken wat je wanneer moet doen.
Een zeer effectieve techniek bij mensen die chronisch uitstellen is de vijf-minuten-regel. Als je ergens tegenop ziet of je hebt er geen zin in, spreek dan met jezelf af om er in ieder geval vijf minuten aan te werken. In 80% van de situaties ga je na die vijf minuten toch nog door. Want het is vaak het starten waar we zo tegenop zien.
6. Hoe zorg je ervoor dat uitstelgedrag geen negatieve impact meer heeft op je leven?
Maak eerst uit wie je bent en wat je wil van het leven. Stel je toekomstige zelf voor: wat wil je bereikt hebben? Hoe wil je dat je leven eruit ziet? En ga dan na met welke tussendoelen en met welke projecten je dat leven concreet richting kan geven. Schrijf die plannen op. En geef jezelf een haalbare, afgebakende termijn om dat doel ook effectief te realiseren.
Wees ook mild voor jezelf. Ook als het einde nog niet in zicht is, maar je wel al hard gewerkt hebt, mag je daar best even bij stilstaan en jezelf tussentijds belonen voor de geleverde inspanningen. Zo hou je de motivatie levend.
7. Hoe ga je best om met iemand met uitstelgedrag?
Als jouw partner bijvoorbeeld iemand is met uitstelgedrag en jij niet, haal dan diep adem. Want je kan de ander niet zomaar veranderen. Wie last heeft van perfectionisme, kan natuurlijk terecht bij een gespecialiseerde perfectionismecoach.
Er zijn wel technieken die kunnen helpen zodat taken tijdig gedaan worden. Bijvoorbeeld door een deadline wat vroeger te geven. Je zegt bijvoorbeeld dat je om kwart voor tien samen wil vertrekken, terwijl je weet dat je om tien uur wil vertrekken. Of je stelt de deadline voor een opdracht op donderdagmiddag terwijl je het vrijdagochtend nodig hebt.
Geef ook één opdracht per keer, omdat te veel dingen tegelijkertijd iemand met uitstelgedrag kunnen doen verlammen waardoor er niets gebeurt.
Wees ook duidelijk over de gevolgen wanneer een taak niet gedaan is. En bekrachtig ook positief gedrag: wanneer een taak of deeltaak op tijd af is, kan je een beloning voorzien, al is het een schouderklopje.
Als gecertificeerd perfectionismecoach help ik jou om jezelf te bevrijden van faalangst en overmatig perfectionisme, om met meer vertrouwen in het leven te staan, op te komen voor wat jij zelf wil, te genieten van alle mooie dingen die je doet en meer innerlijke rust te vinden. Want het leven is te kort om niét te gaan voor het leven dat je wil en dat je verdient! Neem gerust eens contact op voor meer info over coaching.
Heb je het gevoel dat je niet meer in de juiste job zit? Of dat jouw relatie niet langer op het goede spoor loopt? Je bereikt je doelen niet? Of je blijft piekeren over een beslissing die je dient te nemen in je leven?
Kortom: je zit vast?
Ben je aan het wachten op verandering van buitenaf? Weet dan dat echte verandering van binnenuit komt. Het kan spannend en pijnlijk zijn, maar wel noodzakelijk om weer los te komen uit deze situatie. En om allerlei opportuniteiten te laten ontstaan.
Hoe merk je dat je vastzit? Je voelt je mentaal uitgeput, je moet je ’s morgens uit bed slepen, je voelt je respectloos behandeld, je geniet niet meer van de dingen die je vroeger wel fijn vond, je voelt je niet gemotiveerd en je merkt dat je steeds meer uitstelgedrag vertoont, je kijkt op tegen de dag.
Word je nu bewust van de redenen waarom je bent vastgeraakt, en wat je eraan kan doen.
1. Je legt de lat te hoog
Je hebt onrealistische of zelfs onbereikbare doelen gesteld. ‘Ik moet iets veranderen, Wim,’ hoor ik dan van een coachee, ‘maar ik wil zeker zijn dat mijn keuze nu de perfecte is, dat het onmiddellijk juist is en voor altijd.’
Kijk, zo’n verwachting werkt verlammend: je blijft erdoor vastzitten.
Hoe zou het zijn om eens te experimenteren? Bepaal de best mogelijke acties, en start al gewoon met iets te doen.
Kijk dan of het werkt, en stuur bij. Laat jezelf toe om dingen uit te proberen en kom los uit je probleem.
2. Je focust op wat je niet wil
Nu je bent vastgeraakt, weet je maar al te goed wat je niet meer wil. Maar vaak is het nog niet duidelijk wat je dan wel wil.
En dat is het probleem: door je te richten op wat er verkeerd loopt, besteed je al jouw energie aan ertegen vechten en ermee worstelen. Je blijft maar graven: waarom ben ik hierin terechtgekomen? En door die vraag raak je alleen maar bozer, verdrietiger of wanhopiger.
Stop met graven, richt je hoofd op en kijk naar de horizon: vraag jezelf nu af wat er echt belangrijk is voor jou, wat je van binnen echt verlangt.
3. Je luistert naar verhalen in je hoofd
Pieker je over dingen die gebeurd zijn in het verleden? Kan je jezelf niet vergeven voor fouten die je hebt gemaakt? Wijs je jezelf of anderen met de vinger voor dingen die niet zijn uitgedraaid zoals je hoopte?
Zit je vast in deze herinneringen? Vraag jezelf af hoe je kunt aanvaarden wat er is gebeurd en hoe je weer verder kunt met je leven. Want je kan het verleden niet ongedaan maken, maar je kan wel kiezen om er vrede mee te vinden. Jezelf of anderen vergeven is een manier om los te laten en verder te gaan.
Verander eens jouw perspectief: breek uit je dagelijkse routine om jouw hoofd helder te maken en wat afstand te nemen van jouw huidige situatie. Stel jezelf open voor nieuwe mensen of ideeën. Deze aanpassingen – hoe klein ook – helpen je om een nieuwe kijk te krijgen op de toekomst en op wat er mogelijk is.
4. Je hangt vast aan rigide regels
Iedereen heeft een reeks van regels. Vaak onuitgesproken. Ze helpen ons vaak om onze doelen te bereiken. Regels zoals ‘Ik moet mijn best doen’ of ‘Ik moet zorgen voor mijn gezin’ kunnen onze acties op een positieve manier gidsen. Maar als we heel streng en strak vasthouden aan deze regels, kunnen ze ons ook blokkeren.
Een regel zoals ‘Ik kan geen financiële risico’s nemen omwille van mijn gezin’ kan je vastzetten in een ‘gouden kooi’. En in die situatie word je steeds ongelukkiger. De vraag is dan of dàt zo sterk ten goede komt aan je gezin.
Daarom is het een goede eerste stap om je bewust te worden van de regels die jou vast doen zitten. Onderzoek ze met een open geest: zijn ze echt zo nuttig?
5. Je vermijdt het onvermijdelijke
Wanneer je vastzit, moet er iets veranderen. Want als je blijft doen wat je altijd deed, zal je blijven krijgen wat je altijd kreeg als resultaat. Maar verandering brengt onvermijdelijk onzekerheid met zich mee.
Je weet niet of je de juiste beslissingen zult nemen. Je weet niet of het allemaal goed zal uitdraaien.
Wat er dan gebeurt, is dat sommige mensen ervoor kiezen om helemaal niets te doen. Om te vermijden dat ze de verkeerde beslissing zouden nemen.
Als je echt los wil komen, dan zal je het risico moeten durven nemen. Uiteraard moet je niet roekeloos en halsoverkop springen. Maar weet dat gevoelens zoals angst deel uitmaken van deze stap. Ben jij bereid om die angst te aanvaarden, en door te zetten met wat voor jou belangrijk is?
Het is niet altijd even evident om deze valkuilen bij jezelf te herkennen. Daar komt een coach goed van pas. Daarnaast maken deze blokkades ook deel uit van een patroon van perfectionisme. Het goede nieuws is dat je je kan bevrijden van dit patroon. Neem daarvoor gerust eens vrijblijvend contact op.
Als coach leer ik jou hoe je je bevrijd van perfectionisme en help ik je om de beste versie van jezelf te worden, om zo ook stappen vooruit te zetten richting jouw droomleven.
Want het leven is te kort om niét te gaan voor het leven dat je wil en dat je verdient!
P.S. Wanneer je tot hier hebt gelezen en dit een waardevol artikel vindt, deel het dan nu via de Facebook, LinkedIn of Pinterest-knop omdat je zo jouw vrienden en mij een plezier doet. Dankjewel!
We hebben meer – en meer keuzes – dan onze grootouders, maar toch voelen we ons vaak minder gelukkig. Is het moeilijker om in onze drukke en complexe wereld geluk te vinden?
Dit is wat Barry Schwartz onderzoekt, hij is professor aan het Swarthmore College en schreef de bestseller De Paradox van Keuzes. Dat boek legt uit waarom meer keuzes ons eigenlijk ellendiger doen voelen. En ook wat we kunnen doen om ons leven eenvoudiger te maken en zelf gelukkiger te worden.
Dit zijn de belangrijkste inzichten.
Economisch gezien lijkt meer keuze gewoon beter. Maar dat is niet altijd zo. Overvolle e-mail postbussen, 300 televisiekanalen en 75 verschillende soorten ketchup in de winkel maken het leven niet noodzakelijk beter. Het kan zelfs verlammend werken. Waardoor we niet kunnen kiezen, of slechtere keuzes maken.
In een studie over speeddating bleek bijvoorbeeld dat mensen makkelijker een match vonden wanneer ze slechts 6 keuzes hadden in plaats van 12. Terwijl je het omgekeerde zou verwachten. In New York zijn er meer vrijgezellen dan in eender welke andere stad, maar onderzoek toont aan dat het net moeilijker is om er een partner te vinden.
Niet alleen werkt meer keuze verlammend, het maakt ons ook ongelukkig. Meer opties zien zorgt er soms voor dat je achteraf spijt ervaart. Want het is makkelijker om je voor te stellen dat een van de opties die je afwees toch beter was dan de optie die je gekozen hebt.
Werk-privé balans
Vroeger was je klaar met werken toen je naar huis vertrok. Nu kan je dankzij de technologie overal op elk moment werken. Als je thuiskomt, komt jouw werk mee. Elke minuut die je met vrienden doorbrengt of speelt met je kind, is een minuut waarop je ook kan werken. Je moet dus beslissen. Iets wat je vroeger niet moest doen. En die optie zit de hele tijd in je achterhoofd.
Heb je het gevoel dat je meer uitstelgedrag vertoont? Dat is niet omdat je luier bent. Meer beslissingsmogelijkheden maakt het moeilijker om te kiezen. En daarom stellen we dingen uit. Omdat het gewoon te veel is.
In onze tijd hebben we meer vrijheid om te zijn wie we willen zijn. Op veel vlakken is dat prachtig, we hebben graag keuze. Maar het betekent ook meer beslissingen, en dat kan ons parten spelen. Hoe komt dat?
“Het is jouw eigen fout.”
Als de wereld jou niet veel keuze geeft, en de dingen draaien niet goed uit, dan is dat de fout van de wereld. Want wat had je anders kunnen doen?
Maar als je honderd opties hebt en je kiest verkeerd… Ha, dan is het misschien wel jouw fout. Want je had beter kunnen kiezen. Als je niet blij bent met jouw keuze, dan is dat nu jouw eigen schuld. En dat kan je een slecht gevoel geven.
Weet je wie daar het meest onder lijdt? Dat zijn de maximizers. Zij verkennen elke optie om de beste keuze te kunnen maken. Ze maken ook vaak betere keuzes. Maar ze voelen zich slechter, en worden vaker klinisch depressief. Satisficers – die tevreden zijn met ‘goed genoeg’ – zijn gelukkiger, optimistischer en hebben minder spijt.
Meer keuzes kan ons dus ellendiger doen voelen. Maar kunnen we daar nog iets aan doen? Jazeker. Barry Schwartz geeft ons oplossingen in zijn boek.
3 dingen die je gelukkiger maken
1. Ontwikkel een attitude van dankbaarheid
Er zijn massa’s onderzoeken over de kracht van dankbaarheid om ons gelukkiger te maken.
Van nature zien we vaak sneller het negatieve. Maar door ons in te spannen om de goede dingen in ons leven op te merken kunnen we de spijt tegengaan die zo’n keuzevrijheid vaak met zich meebrengt.
Een maximizer zijn kan op sommige vlakken zeker waardevol zijn. Maar de meeste beslissingen gaan over triviale zaken, en een minder optimale keuze is het dan niet waard om je overweldigd over te voelen en jezelf ongelukkig te maken.
Wees dus een satisficer en kies snel voor de “oké” optie.
Ben je bang om dan niet het beste te krijgen? Dan kan je een beroep doen op maximizer vrienden om voor jou te kiezen. Stel dat je een nieuwe laptop wil kopen, dan bel je een van jouw maximizer vrienden en vraag je ‘welke laptop heb jij gekocht?’ Ook al zal dat misschien niet de allerbeste laptop voor jou zijn, het zal zeker een goeie zijn. En het vraagt je maar vijf minuten in plaats van vijf weken.
Uit honderd verschillende opties kiezen? Da’s een nachtmerrie. Kijk dus niet naar alle opties. Vraag je allereerst af wat belangrijk is voor jou. En kies dan de eerste optie die voldoet aan al die criteria.
Stel dat je een nieuwe auto wil kopen. Vraag je dan af wat je belangrijk vindt in een auto. En koop dan de eerste die voldoet aan jouw standaarden.
Je hebt grenzen nodig. Beperkingen. We denken dat we altijd vrijheid willen maar dat is niet zo.
Denk bijvoorbeeld aan relaties. Onderzoek toont aan dat relaties ons gelukkiger maken dan eender wat.
Maar relaties beperken ons. Je gaat bijvoorbeeld niet naar een ander land verhuizen wanneer jouw partner dat niet wil. Je gaat niet in op dat glamoureuze jobaanbod als de werkuren zouden betekenen dat je geen tijd meer zou hebben voor jouw vrienden of jouw kind.
En eigenlijk zijn die beperkingen fijn. Ze maken beslissingen makkelijker. Ze maken het leven eenvoudiger. Het is niet meer “jouw fout”. En daardoor maken ze ons gelukkiger.
Sneller tevreden zijn. En minder voor het ‘maximale’ gaan.
Wat is dan een zinnetje dat je in gedachten kan houden om jouw leven eenvoudiger te maken en dat je helpt om geluk te vinden in een wereld van overweldigende keuze?
Een zinnetje om te onthouden
‘Goed genoeg is bijna altijd goed genoeg.’
Als je in het leven uitkijkt voor goed genoeg, dan heb je geen keuzeproblemen meer. Kies voor een broodje ‘goed genoeg’ en een ‘goed genoeg’ kopje koffie en zo verder. En het leven ziet er meteen veel zonniger uit.
Je zal gelukkiger zijn wanneer je stopt met te proberen om al jouw keuzes perfect te maken, en je gewoon focust op wat echt belangrijk is.
Want dat is goed genoeg.
Als gecertificeerd perfectionismecoach help ik jou om jezelf te bevrijden van perfectionisme, om met meer vertrouwen in het leven te staan, op te komen voor wat jij zelf wil, te genieten van alle mooie dingen die je doet en meer innerlijke rust te vinden. Want het leven is te kort om niét te gaan voor het leven dat je wil en dat je verdient! Neem gerust eens contact op voor meer info over (perfectionisme)coaching.
“Dit artikel zal ik later wel eens lezen” is een typisch voorbeeld van uitstelgedrag of het synoniem: procrastinatie.
Heb je het gevoel dat je niet meer in de juiste job zit? Of dat jouw relatie niet langer op het goede spoor loopt? Je bereikt je doelen niet? Of je blijft piekeren over een beslissing die je dient te nemen in je leven?
We hebben meer – en meer keuzes – dan onze grootouders, maar toch voelen we ons vaak minder gelukkig. Is het moeilijker om in onze drukke en complexe wereld geluk te vinden?
